Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Blog > Komentarze do wpisu

90 lat temu wr鏂i造 tu wojska niemieckie

Kilka dni temu hucznie obchodzono 90. rocznic przy陰czenia cz窷ci G鏎nego 奸御ka do II Rzeczypospolitej. Natomiast wczoraj po cichu min窸o 90 lat od powrotu Bytomia we w豉danie niemieckie. Dok豉dnie 4 lipca 1922 roku w atmosferze 鈍i皻a do miasta wkroczy豉 2. i 3. Kompania 5. Pu趾u Piechoty ze Szczecina...

Wraz z pocz徠kiem 1920 roku wszed w 篡cie traktat wersalski, zgodnie z kt鏎ym mieszka鎍y g鏎no郵御kich miast mieli zadeklarowa, w jakim pa雟twie chc 篡: w Niemczech, czy Polsce? 21 marca 1921 roku wi瘯szo嗆 bytomian opowiedzia這 si za pozostaniem w granicach Republiki Weimarskiej. Spo鈔鏚 40 091 g這suj帷ych, a 29 890 (72,3%) wskaza這 Niemcy. Trzeba jednak wiedzie, 瞠 w闚czas granice Bytomia obejmowa造 jedynie obecne 字鏚mie軼ie. Dzisiejsze dzielnice by造 samodzielnymi gminami, gdzie - z wyj徠kiem Bobrka - plebiscyt wygra豉 Polska.

Ostateczn decyzj o przynale積o軼i terytorialnej podj窸a jednak Rada Ambasador闚. W Niemczech pozostawiono dzisiejsze 字鏚mie軼ie wraz z Rozbarkiem, Karbiem, Miechowicami, Stolarzowicami, G鏎nikami, Bobrkiem i Szombierkami. Ca豉 reszta obecnych dzielnic znalaz豉 si w Polsce. Doprowadzi這 to do kuriozalnej sytuacji, poniewa granica podzieli豉 gospodarstwa rolne, linie tramwajowe, a nawet chodniki g鏎nicze. Nie trzeba chyba t逝maczy, 瞠 rodzi這 to du瞠 problemy dla mieszka鎍闚.

Mapa Bytomia z 1925 roku

Niemniej w dniu 4 lipca 1922 roku miasto 鈍i皻owa這, co doskonale wida na zachowanych zdj璚iach. Na placu Ko軼iuszki ustawiono wysok na dwa pi皻ra bram tryumfaln, przez kt鏎 przemaszerowali 穎軟ierze Reichswehry. Wita造 ich t逝my wiwatuj帷ych bytomian, machaj帷ych rado郾ie kapeluszami.

Wkroczenie Reichswehry do Bytomia

Historiograf, J霩ef Piernikarczyk tak relacjonowa te wydarzenia:

"Miasto pe軟e ludzi - ale znacznie mniej ni w Katowicach. Idziemy przez ulice dobrze tak nam znane. Przez publiczno嗆 zupe軟ie niemieck przepychaj si 鈍ietnie ubrani, rumiani, wysocy, aroganccy Anglicy. Obracaj帷 laseczkami w r瘯ach spod hardych swych p豉skich czapek patrz z wyzywaj帷ym wyrazem znudzenia na t逝my. Publiczno嗆 te spokojna. Mowy polskiej nie s造cha wcale. Podobno niebezpiecznie jest tu m闚i g這郾o po polsku. Skr璚amy na ul. Gliwick, gdzie stoi hotel Lomnitz, siedziba dawnego Komisariatu Plebiscytowego. Ju nikogo nie ma. W budynku, w kt鏎ym mie軼i這 si kiedy centrum tego, co stanowi這 si喚 polsko軼i na 奸御ku, dzi g逝cho. Drzwi 瞠lazne, wprawione w okresie czas闚 plebiscytowych, dzi stoj otworem. nikt ich nie potrzebuje strzec - ju Niemcy nie b璠 napiera na nie, bo ju za p騧no... Jeszcze dzi, gdy ju sztandar niemiecki wisi nad dworcem bytomskim, Niemcy w Bytomiu pokazuj sobie t niez這mn twierdz naszego ducha."

Z kolei dr Arthur Riedel tak opisywa ten dzie:

"Akordy rado軼i drga造 we wszystkich sercach. Sko鎍zy造 si czasy cierpie, w kt鏎ych do鈍iadczano samowoli francuskich oddzia堯w a w nocy zamach闚 powsta鎍zych. Za nami jest czas, gdy francuska kawaleria z go陰 broni zaatakowa豉 bezbronny t逝m... gdy Francuzi celowali w okna dom闚 a karabiny maszynowe na czo貪ach straszy造 przechodni闚, gdy krew bytomian plami豉 ulice. Teraz zn闚 mog造 rozbrzmiewa niemieckie pie郾i, zn闚 mog造 powiewa niemieckie chor庵wie, kt鏎e przez dwa i p馧 roku musia造 pozostawa w ukryciu. Takiego dnia wsp鏊nej, najg喚bszej rado軼i nasze miasto rodzinne nie prze篡wa這 nigdy dot康. W oddzia豉ch wojsk i policji pozdrawiano wys豉nnik闚 niemieckiej ojczyzny."

Od tego momentu Bytom sta si oczkiem w g這wie niemieckich w豉dz. Miasto "wcinaj帷e" si w terytorium Polski mia這 niezwykle du瞠 znaczenie propagandowe. Rzesza za jego pomoc stara豉 si demonstrowa swoj wielko嗆. W ten sam spos鏏 Polska pos逝篡豉 si Katowicami. W skutek rywalizacji dw鏂h kraj闚 oba miasta prze篡wa造 lata bardzo dynamicznego rozwoju, podczas kt鏎ych powsta這 wiele spektakularnych obiekt闚. W Bytomiu m.in. Muzeum G鏎no郵御kie, kino Gloria, dworzec kolejowy, p造walnia kryta oraz ca貫 kwarta造 zabudowy mieszkalnej, a w Katowicach drapacz chmur i Muzeum 奸御kie.

Po 23 burzliwych latach niemiecki Beuthen sta si polskim Bytomiem...

***
Cytaty pochodz z ksi捫ki "Historia Bytomia 1254 - 2000" autorstwa Jana Drabiny.

czwartek, 05 lipca 2012, mephirek

Polecane wpisy

Komentarze
Go嗆: Hejdla, *.dynamic.chello.pl
2012/07/05 19:20:24
Kurcz, nawet nie wiedzia豉m. To bardzo ciekawe! Ech ta "macierz" :P... jak wida nie wszystkich to dotyczy.
-
Go嗆: helsik750, *.dynamic.gprs.plus.pl
2012/07/05 22:19:01
Dobre Marcin bardzo dobre kawa貫k historii 郵御ka kt鏎a jest nasz histori nie tylko POLAK紟 ale rownie NIEMC紟 ,玆D紟 i wielu innych nacji zamieszkuj帷ych te tereny..........i chcemy wi璚ej.